Dierlijke mest; productie en mineralenuitscheiding, diercategorie, regio

INHOUDSOPGAVE

1. Toelichting
2. Definities en verklaring van symbolen
3. Koppelingen naar relevante tabellen en artikelen
4. Bronnen en methoden 
5. Meer informatie


1. TOELICHTING

Deze tabel bevat cijfers over de mestproductie en de daarmee uitgescheiden hoeveelheid stikstof en fosfaat. De mestproductie wordt naar soort mest onderscheiden. De soorten mest en de mineralenuitscheiding worden uitgesplitst naar verschillende soorten vee binnen de veestapel.
De gegevens voor totaal Nederland kunnen verder worden uitgesplitst naar landsdeel, provincie, landbouwgebiedsgroep, concentratiegebied en stroomgebied.

Gegevens beschikbaar vanaf: 1990

Status van de cijfers:
Cijfers zijn bij eerste publicatie definitief maar nieuwe inzichten in berekeningsmethoden kunnen aanleiding geven tot herberekening van de tijdreeks.

Wijzigingen per 26 juni 2025:
Definitieve cijfers over de productie van dierlijke mest in 2024 zijn toegevoegd. 

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
In het tweede kwartaal van 2026 verschijnen de voorlopige cijfers over de mestproductie in 2025.


2. DEFINITIES EN VERKLARING VAN SYMBOLEN

Verklaring van symbolen:

niets (blanco)	: het cijfer kan op logische gronden niet voorkomen
. 		: het cijfer is onbekend, onvoldoende betrouwbaar of geheim
*		: voorlopige cijfers
**		: nader voorlopige cijfers

In het geval van afronding kan het voorkomen dat de totalen niet geheel overeenstemmen met de som der opgetelde getallen.


3. KOPPELINGEN NAAR RELEVANTE TABELLEN EN ARTIKELEN

Relevante tabellen:
Dierlijke mest; productie, transport en gebruik; kerncijfers.
Dierlijke mest; productie en mineralenuitscheiding; bedrijfstype, regio.
Dierlijke mest en mineralen; productie, transport en gebruik 1994-2015.
Mineralenbalans landbouw.
Landbouw; gewassen, dieren en grondgebruik naar regio.

Relevante artikelen:
Achtergrondinformatie over de berekeningswijze van de uitscheidingsfactoren van mest en mineralen, voor de verschillende diersoorten en voor een aantal jaren, is te vinden in de volgende reeks van artikelen:
Dierlijke mest en mineralen 2018 (PDF);
Gestandaardiseerde berekeningsmethode voor dierlijke mest en mineralen. Standaardcijfers 1990-2008 (PDF);

Meer informatie is te vinden op de themapagina Natuur en milieu.


4. BRONNEN EN METHODEN

Bronnen
De bronnen voor de uitscheidingsfactoren zijn zeer divers. Naast statistische informatie van het CBS en andere instellingen worden ook technische kengetallen voor de groei en productie van dieren gebruikt. Deze informatie is veelal afkomstig van landbouwsectoren en onderzoeksinstellingen van Wageningen University and Research (WUR).
De bron van de aantallen dieren is het aantal dieren op de peildatum van de  Landbouwtelling. Met ingang van 2018 wordt in de Landbouwtellingstabellen op de CBS-website bij tijdelijke leegstand het aantal vleeskalveren, vleesvarkens, kippen en kalkoenen geschat waarbij gebruik wordt gemaakt van de opgave van het voorgaande jaar. De reden voor deze bijtelling is dat de Landbouwtelling een structuurtelling is waarvoor een juiste bepaling van bedrijfstype en de economische omvang van de bedrijven van belang is. Tegelijkertijd leiden de bijtellingen tot overschatting van het aantal dieren dat gemiddeld in een jaar aanwezig is. Voor de berekening van de mestproductie is daarom uitgegaan van de dieraantallen op de peildatum zonder bijtellingen bij tijdelijke leegstand.


Methoden
De beschrijving van het onderzoek is te vinden in Productie van dierlijke mest en mineralen.

Peildatum
De peildatum voor de omvang van de veestapel en voor de oppervlakte cultuurgrond in de Landbouwtelling is 1 april. De mestproductie en mineralenuitscheiding hebben betrekking op het gehele kalenderjaar.

De gasvormige stikstofverliezen uit stallen en mestopslagen, inclusief de afvoer van stikstof via het spuiwater van luchtwassers, zijn in deze tabel berekend volgens de geharmoniseerde rekenmethodiek van de Commissie Deskundigen Meststoffenwet (CDM). De rekenmethodiek van de CDM is ontwikkeld in 2009 en wordt door de Emissieregistratie (RIVM) toegepast in internationale rapportages over emissies naar lucht uit de landbouw. 


5. MEER INFORMATIE

Infoservice

Copyright © Centraal Bureau voor de Statistiek, Den Haag/Heerlen
Verveelvoudiging is toegestaan, mits het CBS als bron wordt vermeld.